kunstfilosofie
Kunstfilosofie wordt gegecens als module
van de vakopleiding.

Drs. Koen Bakkers

Vragen en onderwerpen uit de lessen Kunstfilosofie

•  Wat is kunst?

•  Het verschil tussen schoonheid en het
   sublieme.

•  Wat is schoonheid?

•  Is schoonheid belangrijk in de kunst?

•  Wat is de relatie tussen filosofische
   verwondering en artistieke creativiteit?

•  De relatie tussen schoonheid en waarheid,
   tussen de afbeelding en het metafysische.

•  De filosofische betekenis van chaos en
   creatie, het Apollinische en het Dionysische
   principe.

•  Wat is originaliteit en wat betekent het
   wanneer men regels volgt in de kunst?

•  Kan kunst onderwezen worden en zo ja hoe?

•  Wat is de rol van nabootsing (werken naar
   model) en wat is abstractie dan?

•  Heeft kunst nut?

•  Waarom kenden de Grieken niet het woord
   kunst maar wel het woord vakmanschap?

•  Hoe hebben de verschillende filosofen
   over kunst nagedacht?

•  De relatie tussen de kunsthistorische peri-
   odes en de geschiedenis van de filosofie.

Aristoteles
Het doel van de kunst is niet het uiterlijk van dingen weer te geven, maar het innerlijk... dat is de echte werkelijkheid.

Leonardo da  Vinci
Kunst leeft van beperkingen en gaat dood aan
vrijheid.

Pablo Picasso
Er zijn schilders die de zon in een gele vlek veranderen, maar er zijn anderen die, dankzij hun kunst en intelligentie, een gele vlek in de zon veranderen.

Pablo Picasso
Abstracte kunst bestaat niet. Je moet altijd ergens
van uitgaan. Later kun je alle sporen van de werke-
lijkheid wissen.

Pablo Picasso
Het geheim van de kunst is daarin gelegen,
dat men niet zoekt, maar vindt.

Hugo Claus
Kunst is geen papje, geen snoepje waarvoor je
alleen je bek hoeft open te doen. Het is vooral een
kwestie van aandacht en geconcentreerde energie.

Seneca
De kunst is lang, het leven kort.

Plato
Kunst is de leugen die de werkelijkheid openbaart.

Friedrich Nietzsche
We hebben kunst om niet aan de waarheid te
sterven.

Arthur Schopenhauer
De goede wil is in de moraal alles, maar in de kunst niets. Daar geldt, zoals het woord reeds aanduidt, alleen het kunnen.

Jean-Luc Godard
Kunst is niet de weerspiegeling van de werkelijk-
heid, het is de werkelijkheid van die weerspiegeling.

Theodor Adorno
De taak van de kunst is heden chaos in de orde
te brengen.

A. de Lamartine
Ik heb genoeg van musea, die kerkhoven der kunst.

Gerrit Komrij
Waarom moet iedereen zo nodig creatief zijn.
Wat een intense verachting voor kunst stralen de
mensen uit die menen dat jan en alleman haar tot
stand kunnen brengen!

Oscar Wilde
Alle kunst is volkomen nutteloos.

Oscar Wilde
De kunst begint eerst daar, waar de nabootsing eindigt.

Oscar Wilde
Er zijn twee manieren om niet van kunst te houden.
De ene is er niet van te houden. De andere is er op
een verstandelijke manier van te houden.
 
Ralph Waldo Emerson
Kunstenaars moeten zich opofferen aan hun kunst. Als bijen, moeten zij hun leven leggen in de steek
die zij geven.

Simon Vestdijk
De kunstenaar ondergaat niet de droom, maar
schept hem. In plaats van stroomafwaarts met de
droom te leven zoals de dromende doorsneemens
doet, zoekt hij het brongebied op, waaruit droom en
kunst beide gespijzigd worden.

Renee Magritte
What one must paint is the image of the resem-
blance, if thought is to become visible in the world.

Edward Hopper Excursion into Philosophy (1959)

In zijn lessen gaat Koen in op de verhouding tussen
kunst en filosofie. Deze twee gebieden zijn sinds de
oudheid zeer op elkaar betrokken, beïnvloeden elkaar en
staan kritisch ten opzichte van elkaar. Uitgangspunt voor
de filosofie is het in staat zijn zich te verwonderen en
niets als vanzelfsprekend aan te nemen. Niets is wat het
lijkt en de filosofie is dan ook de discipline die op rationele
wijze probeert door te dringen in de diepste lagen van de
werkelijkheid. Het wezen van de dingen staat centraal in
de wijsbegeerte en niet de manier waarop de werkelijk-
heid in wetenschap, taal of moderne techniek aan ons
verschijnt. Kunst en filosofie vinden elkaar als het gaat
om deze kritische beschouwing van de dingen. Maar er
zijn ook grote verschillen in werkwijze en doel.

gegevens Koen Bakkers
• filosoof
• afgestudeerd aan de Universiteit van Amsterdam
• docent KH/KL
• woont en werkt in Amsterdam
• leservaring als docent filosofie aan de Hoge School
  voor Kunst- en Cultuuronderwijs in Suriname, aan
  de Vrije Academie Kennemerland en aan de KH.